SPEAKER_00 0:09

Welkom bij Ondembro, de podcast over persvoorlichting in de praktijk. Mijn naam is Ronald van der Aert. En om week praat ik met een collega uit het vak over zijn ervaringen op het gebied van persvoorlichting. In deze derde aflevering van Ondargo praat ik met Erik Kroesem, alweer tien maanden hoofd media relaties bij NS. Alles bij elkaar als een acht jaar werkzaam bij NS en daarvoor als persvoorlichter bij de NPO. Erik, welkom in Ondargo. Fijn dat je er bent.

SPEAKER_01 0:36

Ja, leuk om hier te zijn, Ronald.

SPEAKER_00 0:39

Zondag was het een ongekende sneeuwstorm die over het Nederland raasde. En dan lijken alle ogen op de Nederlandse spoorwegen gericht. Hoe was je weekend? Heb je geslapen?

SPEAKER_01 0:51

Ik heb zeker geslapen. Maar het weekend was ook ongekend. Want het is toch ook een beetje onzeker van wat gaat er precies over ons afkomen. Over Nederland, over NS en ook over de afdeling waar ik onderdeel van uitmaak. Dus enerzijds ben je bezig met de dag van vandaag, maar je probeert ook de teamopstelling te bepalen voor de dagen die komen gaan. Dus het was een ongekend weekend, maar ook erg leuk, eerlijk gezegd.

SPEAKER_00 1:15

We gaan er zo wat uitgebreider over praten. Eerst even terug naar het allereerste begin, de kleine Erik, hoe ben je het vak ingerold?

SPEAKER_01 1:25

Ik studeerde media en journalistiek aan de Erasmus Universiteit. En ik had een onderzoeksbaantje bij Leon de Wolf Media Management. Zoals het weten, hij leefde helaas niet meer. Hij was toen vermaat onderzoeker voor media om publieks gerichter te kunnen werken. En er moesten allerlei moeilijke analyses worden gedaan. Maar dat drofde een beetje op qua opdrachten. En ik ging tegen mijn afstuderen aanzitten. En toen dacht ik, weet je wat ik ga doen? Ik ga gewoon van solliciteren. Want ik had al een HPO-pleiding communicatie achter de rug. En toen werd ik aangenomen als account executive bij een PR-bureau in Eindhoven. En ik dacht, ik ga dat gewoon doen. Dus ik heb mijn scriptie toegeschreven in de trein elke dag op en Rotterdam naar Eindhoven en terug. En ik wente daar dan de cultoortijden om als PR-adviseur voor allerlei IT-klanten te werken. Ik ben toen afgestudeerd. Ik heb daar in totaal vijf maanden gewerkt. Dat was niet helemaal mijn plek, moet ik eerlijk zeggen. Maar dat was mijn kennismaking met PR en enigszins wat woordvoering, terwijl ik eigenlijk geen voorlopig nul had, dat had het allemaal behelpst toen ik starte.

SPEAKER_00 2:25

Maar het smaakte naar meer?

SPEAKER_01 2:27

Ja, het smaakte zeker naar meer. Want ik had media en journalistiek georganiseerd. Dus het hele journalistiek en de werking van media, dat vond ik heel erg interessant. En ik merkte al snel, want ik had natuurlijk communicatie gestudeerd in Groningen Eerde. Ik meek al snel dat dat snijvlak voor mij echt een perfecte werkomgeving was.

SPEAKER_00 2:44

En hoe ben je bij de NS terecht gekomen?

SPEAKER_01 2:49

Uiteindelijk gewoon eenvoudig door te solliciteren. Ik werkte al een aantal jaren bij de NPO als persvoor lichter en ik had het daar enorm aan mijn zin. Maar ik wilde wel voorkomen dat ik daar echt minister publieke omroep zou worden, bij wijze van spreken, dat iedereen je daarmee associeert. En ja, goed, dan ken je het rijtje wel van de bedrijven waar je als beginnend woordwoorden dan wel graag zou willen werken. En daar was NS één van. En uiteindelijk, ik was bij een vriend op het oktobervest, die een vriend mij woonde in Munje. En ik heb een middag heel gezellig met een groepje mensen iets te veel diertjes gedronken, geen zinnig gesprek gevoerd. En de volgende ochtend hadden wij een brunch en toen sprak ik met een dame met wie ik de dag ervoor bier had gedronken, die onderdeel was van het gezelschap. En die blek root route bij NS. En die zei: Ik denk dat ik jou binnenkort wel eens ga bellen, want wij kunnen altijd wel mensen gebruiken. En enkele maanden later was ik PR-manager van het toenmalige NS High Speed.

SPEAKER_00 3:44

En sinds mei vorig jaar ben je hoofdmedia relaties, je hebt een flink team woordvoerders, zag ik op de website. Hoe zijn jullie georganiseerd? Hoe is jouw jouw team georganiseerd?

SPEAKER_01 3:54

Wij zijn natuurlijk een heel groot landelijk bedrijf. Ik geloof dat het op de tiende plaats staan van de grootste werkgevers. En dat zijn ook allemaal mensen dan in Nederland als het gaat over uiteraard onze Nederlandse activiteiten. En dat betekent dat het enerzijds kan gaan over de internationale trein naar Parijs, maar dat het ook kan gaan over een parkeerterrein in Bevenwijk, waar het op NS-grond ligt. En dat betekent dus dat wij ook heel sterk regionaal georganiseerd zijn. Je ziet ook overigens qua overheid en politiek dat het verschuiven in de regio, meer regionale spoelconcessies die belangrijk zijn. Dus wij hebben eigenlijk drie reakantoren als NS. En per regiokantoor werken ook twee woordvoerders slash PR-managers. Zij hebben allemaal de contacten met de regionale juristiek en ook de regionale issues. En iedereen die in de regio werkt, doet ook één groter of kleiner landelijk dossier. En dan hebben we nog een team van landelijke woordvoerders die primair adviseurs zijn voor directie en Raad van Bestuur, voor heel NS. En ook uiteraard landelijke dossiers doen. En in totaal werken we met z'n allen als één team samen. En dat is dan een man of team. En ik moet zeggen wel man of team, maar dat is eigenlijk een man en vrouw of team.

SPEAKER_00 5:01

En jouw eigen rol daarbinnen? Ik doe ook inhoudelijke woordvoering?

SPEAKER_01 5:06

Ja, ik ben ook woordvoeren, dat wil ik ook natuurlijk blijven, want ik vind het een vak dat het loopt van strategie en tactiek tot uitvoering. En ik wil die uitvoering ook gewoon blijven doen. En ik denk ook dat het goed is om op die manier onderdeel van het team te zijn. Dat je het gewoon samen fixt, want uiteindelijk moet je het ook gewoon fixen. En ik vind het belangrijk dat ik ook de telefoon opneem voor journalisten en dat ik ook de camera pak als het even nodig is. Ja, je bent verder spelverdeler en adviseur van bestuur. Je kent het wel de buitenwereld binnenhalen. Iets gaan verder dat er consequenties zijn voor je reputatie. Nadenken over hoe het balletje kan gaan rollen van bepaalde besluiten. En Nederland meenemen in de dilemma's die we als NS hebben bij de keuzes die we maken.

SPEAKER_00 5:47

Over reputatie gesproken. Jullie zijn lange tijd toch een beetje de pispaal geweest van Nederland. Dat zal ik niet ontkennen. Toen het ging over vierkante laten we daar niet over beginnen. Maar ik merk wel dat er heel veel is veranderd. Hoe stellen jullie er nu voor?

SPEAKER_01 6:05

Het is wel een spannend jaar, denk ik, want we hadden eigenlijk op zonder volgens in 2019 een recordjaar, dat hebben we ook wel duidelijk kunnen maken. Laten we beginnen bij het was toen die kwam toen echt een moeilijke tijd. Vira was toen eigenlijk aan het mislukken om dat project, worden treinen gekocht die uiteindelijk niet zijn ingezet op de hoge staatslijn, en zo in 2013 zo'n beetje, denk ik. Dus dat speelden. We hebben de affaire van Limburg gehad, waarin NS, zoals we dat heet, van het spel zou hebben gespeeld bij een concessie, waar de voorzitter van de Rad van Bestuur moest te trekken, zoals een strafstraat tegen aangespannen, die overigens gewonnen is door hem. De ACM er bovenop. Dus dat was echt slecht. We kwamen uit een tijden dat operationeel flink wat nodig was, waren hele ambitieuze doelstellingen opgelegd gekregen. Of afgesproken, moet ik eigenlijk zeggen, met het ministerie als het gaat over op tijdrijden. De KPI's. Dat was heftig. En ik weet nog ja, je hebt om de raptrack. Ik denk dat veel luisteraars daar wel bekend mee zijn. Dan heb je het scoren van 0 tot 100. En wij zaten altijd een beetje zo rond de 50 af 55. En toen werd als doelstelling opgeschreven een raptrack van 65. Wat eigenlijk als onmogelijk werd gezien voor NS. En de afgelopen jaar, ik heb toch wel ook net een jaarverslag gezien, zijn wij net niet op 70 uitgekomen. Dus ruim boven wat we ooit als doelstelling hadden gesteld toen en wat als onmogelijk werd beschouwd. En we zijn ook geen lantaarendragen meer. Van de 30 bedrijven van de raptrack in Nederland stonden we altijd op 30. Gewoon altijd, dat is waar we stonden. We staan op 29. En dat is misschien wel meer vier waard dan van nummer 2 nummer 1 woording.

SPEAKER_00 7:46

Hele grote sprong gemaakt. Wat is de rol van woordvoering daarin geweest? Welke bijdrage heb jij met jouw team kunnen leveren?

SPEAKER_01 7:53

Nou, ik zou die al heel snel willen bagatelliseren. Directeur communicatie, bij NS Bartha Boerie zei altijd communiceert niet zo als een rijdende trein. En dat is sowieso, als de trein rijdt, dan hoef je dat verder niet uit te leggen. En als hij niet rijdt, dan hoef ik ook niet te beweren dat hij wel rijdt. Maar wij hebben wel degelijk bijdrage te leveren, wat dat betreft. We hebben een aantal jaren geleden gewoon gezegd. wij moeten onszelf niet zo serieus nemen. Het zijn maar treinen. We moeten de reizigen wel serieus nemen, maar we moeten misschien onszelf niet zo serieus nemen. We waren een beetje een verstandelijk bedrijf, systemen. Dat soort dingen werden ook als arrogant gezien. Open en eerlijk zijn, transparant altijd een beetje een moeilijk woord. Je kunt best sommige dingen nog niet bekend maken en uitleggen waarom. Maar open en eerlijk zijn wel. En ook verbindend zijn dat is nu een beetje een woord wat je overal hoort. Maar dat betekent vooral dat we gewoon geen ruzie maken. Dus natuurlijk werk je met allerlei partijen samen, waar het ook af en toe lastig mee kan zijn. Maar we gaan geen ruzie maken voor de Dune, wat dat betreft. Een van de leukste dingen die we daarin hebben besloten, is wij laten veel meer de mensen van de werkvloer het verhaal vertellen. Gewoon de machinist, de conducteur. Dus op het moment dat wij verantwoording moeten afleggen. Hier gaat het licht uit, ik denk dat wij een stroomstoring hebben, maar ik ga gewoon door. Op de telefoon doet het. Het kan nog erger, dus hier vanmiddag ook een stroomstoring in de wijk, alleen daar had mijn huis er geen last van.

SPEAKER_00 9:24

Onder embargo gaat gewoon door, prima.

SPEAKER_01 9:27

We hebben echt gezegd: we gaan de mensen van de werkvoer het verhaal laten vertellen. Een woordvoerder legt verantwoording af, een directie legt verantwoording af, of leg beleid uit. Mooiste voorbeeld was wel, volgens mij was het in 2018 een grote storm, een hele land treinverkeer plat, want er waren gewoon overal bomen op het spoel gewaaid. Toen hadden we dit ook bedacht, vaker de mensen van het werkvoor het verhaal laten vertellen. En de al de camera ploegen stonden op Utrecht centraal. En ze wilden van me weten hoe het ging. Ik zeg, dat kan ik prima uitleggen, maar willen jullie niet gewoon een machinist spreken? Journalist zegt van ja, waar kan dat dan? Ik geloof dat het ADC was van NWS toen. Als jullie de machinisten vragen stellen die je aan een machinist kunt stellen, dan kan dat zeker wel. Ik het verblijf in de machinist gereden. En s'avonds op het NWS-chinaal was het ook bij het nieuws gezamenlijk, dat was een machiniste. Marco Klei uit Brabant met een mooie Bramas accent. En die zei: Ik kwam met Utrecht centraal binnenrijden. De bomen zonder scheef boven te sporen. Het waarde enorma had. Het is maar goed dat we gestopt zijn met rijden. Als een machinist dat zegt op het journaal, dan weet heel Nederland dat het waarde is. En daar kan geen woord voor aan tippen. Maar dat is natuurlijk wel onze tactiek geweest om het op die manier ook te brengen. Daar heb je wel wat lever nodig. Zo iemand gaat niet brieven. Zeg niet iets waar je zelf spijt van krijgt. Maar als je dat doet, moet je ervoor kiezen om die persoon dat authentiek te laten doen. Dat is goed uitgepakt. En daar geloof ik ook in.

SPEAKER_00 10:46

En zondag ligt dan opeens alle treinverkeer plat door ongekende sneeuwstormen en dichtgevroren wissels. Ben je dan direct terug bij afweer qua reputatie?

SPEAKER_01 10:54

Nee, ik denk dat ze rechts over de reputatiebuffer. Maar ik denk dat je ook al kan laten zien hoe hard er gewerkt wordt door allerlei mensen om voor te zorgen dat elke trein die kan rijden, in ieder geval rijdt. Ik denk dat Nederland ook wel mag rijden dat het wissel vast kan vriezen. En natuurlijk is daar altijd die vraag horen waarom bereiden de treinen in Zwitserland wel, wat over het niet zo is, als Daan sneeuwstorm is. Maar je moet wel laten zien dat je hard aan het werk bent om treinen te laten rijden. Je moet ook laten zien dat je open en eerlijk naar je reizigers bent. Je moet ze ook eerlijk vertellen wat ze kunnen verwachten. En als ze op dat moment weinig van je kunnen verwachten, dan moet je ook gewoon aangeven dat ze weinig van je kunnen verwachten. En het is een dogma wat al jarig geldt op de afdeling en communicatie bij ons, maar dat is nog steeds zo: toch, under promise over delivering, toch liever, dat mensen denken dat er weinig treinen rijden en dat ze op het station komen en dat het meevalt dan andersom.

SPEAKER_00 11:48

Ik heb bij UPC destijds ook heel veel voorlichting gedaan over storingen. En ik merkte altijd dat je via de media aan je klanten kon uitleggen waarom dingen gebeuren zoals ze gebeuren. En daar kon je ook begrip voor krijgen.

SPEAKER_01 12:03

Dat zullen je ook merken. En beeld is heel belangrijk. Dus het beeld van een vol station, waar maar mensen blijven komen terwijl er geen trein vertrekt en dat station dat wordt drukker en drukker, dat is desastreus, en dat zie je nu eigenlijk niet. Want er zijn nauwelijks reizigers. Je moet je voorstellen, een flinke intercity in de split zit er duizend mensen in. Dan gaat elke tien minuten zo'n intercity naar Utrecht. Dus als drie intercities die vertrekken, dan heb je zo drieduizend mensen, dat is dan ook een verbinding. Het beeld is heel erg belangrijk wat dat betreft. Dus je kunt als woordvoerder ook direct impact hebben, en ik heb het ook letterlijk een keer gezegd, een camera door te zeggen, er rijdt op dit moment op Amsterdamse Centraal, geen enkele trein. Ben je nu in Amsterdam en moet je nog op pad, blijf gewoon nog even waar je rijdt. Blijf bij je vrienden, blijf nog even in de kroeg. Want er rijdt niets. En ik weet zeker dat er dan een moeder is die zijn zoon belt van nou, hoor dat er niks rijdt, blijf maar maar even in de kroeg. En dan kun je direct impact hebben, en dat is natuurlijk ook wel kikken.

SPEAKER_00 13:01

Crowdmanagement via Journaal. Bijna wel. Deze storm zagen jullie al een paar dagen aankomen, vermoed ik. Was er voldoende tijd voor jullie om je voor te bereiden als persvoorlichters? Hoe heb je dat bij de altijd aangepakt?

SPEAKER_01 13:16

Ja, wij hebben allerlei scenario's klaar liggen in het witte boekje. Iedereen bent de communicatie en heeft het witte boekje altijd in zijn tas voor het geval dat een crisis op ons afkomt. Wij noemen het ook nog een soort van georganiseerde crisis. Het is niet dat er opeens een trainongeval is, maar we zien het aankomen. Dus we gaan allerlei draaiboeken en scenario's in werking. En dat betekent dat op operationeel niveau een crisisteam komt, op balendsmatig niveau een crisis team komt, en op communicatieniveau een crisisteam. En daar zit overal weer een regisseur in die we met elkaar spreken. Dus we hebben dan een regisseurcommunicatie. Dat is gewoon een crisisrol. Dus iets wat je dan als wachtingschrijft naast je naast je baan, vaak aan een communicatie en tail it. En dan hebben we een communiciecrisisteam wat dan samenkomt op de dag voor de verwachte crisis, om het te maar zo te zeggen. Dan ligt van tevoren vast wanneer besluiten genomen worden. Er ligt van tevoren vast wat in principe de boodschap is, die pas je natuurlijk aan aan de omstandigheden en de situatie. En wij weten om vier uur gaan wij communiceren wat de dag van morgen gaat doen. Want dan hebben we genoeg tijd om de treinen klaar te zetten. Genoeg tijd om een nieuwe personeelspeling te maken. En wij hebben genoeg tijd om de reiziger in de media te informeren. Want je wil niet om één uur s'nachts zeggen er rijden geen trein. Er hebben mensen in de bed gegaan met de gedachte de volgende dag treinen rijden.

SPEAKER_00 14:34

Jullie zijn het op zaterdag al gaan aankondigen dat er.

SPEAKER_01 14:38

We zijn op zaterdag gaan aankondigen dat er forse hinder verwacht wordt. Alleen, ik moet wel zeggen, ik werd zondag wakker en toen waren ze niet opgestart, omdat er gewoon te veel problemen aan het spoor waren. Ja, dat is dan ook wel teleurstellend, want je wil natuurlijk wel dat er wat rijdt. Dus dat is gewoon voor iedereen in de hele spoorsector teleurstellend.

SPEAKER_00 14:54

Wat is er op jullie afgekomen qua media vragen? Dit weekend. Dan kun je volumens nodig. Wat zeg je?

SPEAKER_01 15:03

Ik moet de balans eigenlijk nog opmaken, want ik zit er nog een beetje in, moet ik zeggen. Maar eigenlijk alles wat je je bijna maar kan voorstellen. Je hebt handelingsperspectief voor de reiziger van het dagnieuws. Het verklaren van hoe het heeft kunnen gebeuren, tot al de evaluatie van wat gaan jullie hier aan doen. Of hoe vinden jullie dat het gegaan is? Het is nog niet gegaan, want we zitten er nog midden in. AD, beelden mij. Op reactie zeiden we waarom gaat het tegenwoordig altijd fout en ging het vroeger zo goed, maar ik ben het daar niet mee eens, dus ik wil die stilling weer leggen. Want volgens mij hadden jullie tien jaar geleden veel meer problemen dan nu. Nou, kwam ik ook wel weer een grappige aanname. Ik moet zeggen dat ik het artikel overigens niet eens gezien heb. Je kunt eens bijhouden wat allemaal geschreven en gezegd is. Dus we hebben natuurlijk allemaal appgroepen en zo waarin we dat ook met elkaar deden.

SPEAKER_00 15:49

Is er wel iemand ergens in Utrecht aan het monitoren? Wordt daar later nog naar gekeken?

SPEAKER_01 15:54

Ja, uiteraard. Ik had er vandaag contact over met een collega die ook zegt: ik zal daar ook even een mooi rapportage van maken voor het bedrijf. Maar we hebben een bedrijf dat van onze monitoring regelt. En dat gebruiken wij om dan die analyse te doen. Maar ik wil wel even benadrukken, ik denk dat er ook vast wel collega's zijn die dit gaan luisteren in ons team. Laat ik gewoon ongeschier gebruik maken van de mogelijkheid. Ik ben onderdeel van een geweldig team, Ronald. Ik heb echt een geweldige modsforziam die dit ook gewoon fiksen. En die enorme collegialiteit hebben om dit te doen. En die daar ook lol in hebben. En dat is wel echt het geheimer, zegt, of ik ben niet zo het geheim is. Maar als je gewoon weet, het zijn mensen waar kan bouwen. Iedereen heeft kwaliteiten. Er zijn mensen bereid om zijn telefoon aan te laten. om gelijk te horen hoe het gaat en gelijkmedia te informeren. Ja, zonder zo'n team kun je niks. En we hebben echt stuk veel zulke hele goede woordvoerders die daar echt alles aan doen. En dat is cruciaal uiteraard.

SPEAKER_00 16:49

Biedt zo'n crisis? Jullie noemen het ook een crisis. Of is het een procesincident?

SPEAKER_01 16:55

We hebben zonder geen veilige reden? Als ik dat een crisis noem. Maar het is wel, van tevoren weten we wel, het is nog enigszins een beheersbare crisis, omdat we wel binnen allerlei draaihoeken zitten. We zijn niet out of control.

SPEAKER_00 17:09

Maar biedt zo'n bijzondere situatie dan, zo'n gecontroleerde crisis. Biedt dat ook nog kansen voor jou om, en voor jullie, om het verhaal van de NS te vertellen?

SPEAKER_01 17:20

Ja, dat denk ik eigenlijk wel. En ik weet niet eens of het nou het verhaal van NS is, maar ik denk wel om je van je best kant te laten zien dat je het beste bentje voor zit. Dus we hebben vanmiddag gekregen beeld binnen van een Webplaas in Groningen. En we hebben zo'n hitterkonne die dan komt er een trein binnen rijden, die hittekonden gaan onder de trein en hoppente, dan smelt het ijs weg. En die gasten hadden zelf dat gefilmd en een filmpje gemaakt en hadden er Portergy ondergezet met Firestarten. En dan zie je dus een buurzachtige feunen onder een trein. Gewoon echt grof geschud.

SPEAKER_00 17:51

Dat is cool eigenlijk.

SPEAKER_01 17:52

Ja, dat is gewoon cool. En dat wil je natuurlijk laten zien. En ik denk, er rijdt niets, maar dankzij deze gasten rijdt in ieder geval nog iets. Dat is hoe je het eigenlijk wil omdraaien. Een aantal jaren geleden, dan deden we IJsselritten. Dat was dan midden in de nacht blijven we gewoon doorrijden om te voorkomen dat het IJssel zich vastzet op de bovenleiding. Ja, toen hebben we de NOS meegenomen, toen mocht ik nog op de box, dat mag tegenwoordig niet meer. Heb ik de NOS meegenomen op de book voor tv en radio de volgende ochtend. Er was een Dentse machinist die had zijn vakantie opgegeven. Want die wilde s'nachts wel met de knetterende bovenleiding door donkerrijden. Ik ben naar Zwolle gegaan om daar op de box te stappen met de NOS. En we reden richting Groningen. We wist niet of we terug zouden komen. Of het zou stranden midden in de nacht. Een lege trein, hè, een schaaprit noemen we dat. En de volgende ochtend stond de weg vast en de trein redenzij deze machinist.

SPEAKER_00 18:42

En dan heb je wel een mooi verhaal bij de NOS.

SPEAKER_01 18:44

Dan heb je een mooi verhaal bij de NOS. En dan kost ook les, maar dan kun je zeggen: ja, maar wat nou als dan er niks reist? Had je dan wel de media moeten opzoeken? Ja, maar als er nog iets rijdt, is dan dankzij deze machine.

SPEAKER_00 18:55

En anders heb je laten zien dat je het uiterst hebt gedaan. Precies. Wat was de afgelopen dagen de meest krankzinnige, gekste mediavraag die je hebt ontvangen?

SPEAKER_01 19:06

Ik denk niet dat we echt krankzinnige gekke mediavragen blijven. Waar iedereen in de spoorsector een beetje klar mee is, is wat ik net al zei: waarom rijden de trein in Zwitserland wel?

SPEAKER_00 19:17

In een filmpje van die trein, door die vijf meter sneeuw, waarbij het sneeuw alle kanten op gaat en de trein blijft gewoon rijden. En wij hebben last van een sneeuwduin. Precies, precies.

SPEAKER_01 19:25

En we moeten ook een beetje een running kijk op de afdeling geworden. En op tweede maakt het zeker ook wel een beetje te gek mee aan. Want de Telegraaf die meldde maandag dat de krant niet bezorgd wordt. Dus daar kreeg je natuurlijk een mooie jijpak van waarom de Telegraaf in Zwitserland wel bezorgd. Je mag die vraag wel stellen, uiteraard. Maar feit is, journalisten weten helemaal niet of de trein in Zwitserland rijden. En daar zit natuurlijk ook op gegeven. Die denkt, je zegt dit gewoon, omdat je denkt dat het wel zo zal zijn. Maar wij zoeken natuurlijk gelijk de rijspinner van de SBB en de UBB en ook van WB. Hoe doen ze het op dit moment als daarnieuw? En daar heb ik al zo in hoor, dat het daar ook wel verstoord kan zijn, dat is nieuw.

SPEAKER_00 20:03

Je zit er nog meer in, zei je net, de vorst houdt aan. Hier en daar zien we nog vertragingen. Kun je al zeggen dat je de volgende keer iets anders doet in jullie aanpak? Of is dit een proven approach die volgende keer gewoon weer uit de kast wordt getrokken, uit het witte boekje wordt getrokken?

SPEAKER_01 20:21

Het blijft wel een beetje maten, Ronald. Het is toch elke keer weer anders. Ik heb nu al één ding al, wat ik denk, we moeten toch zorgen dat we hem nog regionaal kunnen doorvertalen. We zijn een landelijk bedrijf, dus we zeggen wat we morgen gaan doen voor Nederland. Maar als we dan sneeuwduinen zijn in Noord-Holland, waardoor in Noord-Holland nog niks rijdt, en heel Nederland wel, dan zou je eigenlijk iets specifieker willen uitleggen waarom in Noord-Holland niet wat rijdt.

SPEAKER_00 20:46

Meer maatwerk.

SPEAKER_01 20:48

Ja, meer regionaal maatwerk, dat is ook letterlijk wat ook gewoon onderdeel is van wat we als bewoordvoering willen op alle dossiers. Maar in de crisis zou ik ook wel in staat zijn. Ik weet niet of dat kan doen. Maar als je nu zo hard op denk, dat zou ik echt wel gaaf vinden als ze nog beter in staat zijn om regionaal maatwerk in de crisis te kunnen bieden. En dat is wel ambitieus hoor, moet ik zeggen, voor een groot bedrijf.

SPEAKER_00 21:08

Zeker in een crisis. Want je moet er maar net de tijd ervoor hebben. Nu heb je een groot team en je hebt een regionale verdeling. Maar de druk staat er wel op afgelopen weekend. Absoluut. Het is niet de enige dynamische organisatie waar je hebt geweest. Ik kan me voorstellen dat de NPO een vergelijkbare dynamische club was. Is er nou van de afgelopen jaren dat jij in het vak zit een case geweest, een voorval, een evenement, een crisis die jou bij is gebleven, wat life changing is geweest, of career changing misschien zelfs wel?

SPEAKER_01 21:47

Ik denk dat mijn collega's dan zeggen dat ik zal zeggen dat ik ooit Rosen Bosstel van de Windmolen heb opgehangen toen hij presidentdirituur was om te laten zien dat we overgingen op 100% windstroom, leveren verdacht zijn met een brood. Geproduceerd. Rasset Bosel heeft daar ook nog heel lang los van gehad over te kunnen laten zien vertellen en zo. Maar nee, ik denk dat waar ik gewoon zelf enorm veel plezier in heb gehad, omdat we ook als een streetje eigenwijs collega's bezig zijn geweest, als de opening van Utrecht Centraal was een PR manager voor NS en de opening van Utrecht Centraal was allemaal keurig georganiseerd, alles gebeurde precies als het moet, linkjes knippen, de riespersoon, de directeur. Mooi event allemaal top.

SPEAKER_00 22:31

Koning op bezoek of niet?

SPEAKER_01 22:32

Nee, het worden volgens mij niet de koning. Ja, die is wel een paar keer geweest, maar dat was het niet met de opening van het station, geloof ik. Maar ik dacht ja, het is ook een beetje wat je verwacht. En je gaat allemaal vertellen hoe mooi het is geworden, maar eigenlijk wil je de reiziger vragen. Vind je dat het mooiste geworden? Hoe mooi is het geworden? Gewoon de vraag stellen en mensen het zelf laten vertellen. En daar zotten we een vorm voor. En toen hebben wij met een heel klein teamje, hebben we Utrecht centraal Kameret gezet. En toen hebben mensen gevraagd om te hospiteerden online. En om te laten zien: waarom zou jij een week lang op Utrecht centraal mogen wonen? En er was nog in één casco niet verhuurd. Aan de buitenkant van het station met uitzetten op de sporen. Nu is het overigens wel gevuld. En daar hebben mensen dan online op gesolliciteerd of gehospiteerd. En er was een jonge dame die zot op een kamer in Utrecht. Die kwam het geloof ik zutsen. En ze hebben een heel mooi filmpje gemaakt met zijn apatjes over Utrecht Centraal liep en van daar kan hij niet wel wonen. Deze dame heeft volgens mij drie keer in de metro gestaan. Toen dat blad nog in Print I'm kwam, wel van twee keer de volpagina in de US gehaald, drie FM radio 2. Roger van Boekstel heeft haar de sleutel gegeven. De burgemeester die kwam haar welkom heten. Dat was van tevoren ook een beetje spannend. Want ze zeggen: Ja, maar wat nou als zij dan de dingen gaat afkraken en dat soort dingen, daar ben ik helemaal niet bang voor. Ik zei ook letterlijk, als zij de koffie op het station van de kiosk niet lekker vindt, dan vindt ze de koffie van de Julia's wel lekker op het station. Mensen twitter de hele dag over wat ze vinden. Ja, Josek och was een helemaal niet gerediseerd. Ik heb ze gewoon ontbijt op bed van collega's van de kiosk of van de Julia's. Daar hebben we echt gewoon een hoop lol aan beleid. En weet je, de lol in het vak het allerbelangrijkste. En dit heeft gewoon heel veel media aandacht gehaald. Het liet zien dat Utrecht centraal open is, dat er veel veranderd is, we hebben gewoon als team enorm verloren gehad.

SPEAKER_00 24:20

Het lijkt erop alsof je een droombaan hebt bij de NS. Maar zou je wel eens willen ruilen met een andere persvoorlichter? Zo ja, met wie?

SPEAKER_01 24:27

Ik vind het een hele moeilijke vraag. Want zou het raar zijn als ik niet eens een keer een kijkje in de keuken bij een ander bedrijf zou willen? Ja, ik denk dat het dan gewoon echt het tegenovergestelde zou moeten zijn. Bin de NS ervaar je best wel veel vrijheid om te handelen, om te doen wat goed is voor waar het goed is. En ik zou ook wel eens liever na afloops sorry zeggen dan vooraf overal goedkeuring moeten halen. Maar ik ben wel heel benieuwd hoe het is om bij een groot beursgenoteerd bedrijf te zitten, waarbij het elk woordje iets kan betekenen voor de buscours. Niet omdat ik denk dat dat mijn droombaan is, maar wel omdat ik heel benieuwd ben in wat van context je dan werkt en welke vraag je dan toch nog hebt om het ambacht en het vakmanschap en de creativiteit toch iets te doen. Ik weet niet of ik me zo bevallen, maar daar ben ik wel heel benieuwd naar, naar die context.

SPEAKER_00 25:16

Ja, dan ga ik eens even iemand interviewen die daar verstand van heeft, en die misschien maakt jou heil. Dat zou gedaan zijn. Laatste vraag. Ik vraag het ook aan ik heb het ook gevraagd aan Miscia en aan Roland de afgelopen weken. Eén belangrijke karaktereigenschap die een persvoorlichter moet hebben, wat is dat wat jou betreft?

SPEAKER_01 25:40

Het lef om een stap naar voren te doen, als anderen misschien geneigd zijn om een stap naar achter te doen. Het lef om te improviseren in het moment met informatie die je op dat moment hebt, en het lef om ook af en toe af te wijken van gebaande paren. Het is heel leuk dat je een boodschap hebt die voorbereid is bij een stroomstoring, maar als er op dat moment gewoon een terrein weer met Warstel Amsterdam Centraal tender. Die op stroombreidt, dan kun je natuurlijk niet zeggen dat er nog een stroomstoring is op Amsterdam Centraal. Als woordvoer heb je te maken met het publiek te terugpraat. Je plaatst niet iets en denk ik nou, ik hoop dat ze het begrepen hebben in een brochure of een advertentie of wat dan ook. Ik heb een journalist tegenover me of aan de telefoon. En die stelt gewoon vragen. En als een antwoord hebt dat niet voldoet, dan stelt hij hem nog een keer. En daar is denk ik enigmatig veel leven nodig. Er binnenkort begint wel onze nieuwe woordvoerder. Die heeft een inter sollicitant. Heeft geen ervaring in ons woordvoerder, maar heeft wel denk ik wat er voor nodig is. En haar eerste zin in de sollicitatiebrief was: ik heb het nog nooit gedaan, dus ik denk dat ik het wel kan om Pipi Lanco te citeren.

SPEAKER_00 26:38

Die heb ik eerder gehoord.

SPEAKER_01 26:39

Ja, net is Pibi Lanko. Dat geeft het ook bij overigens hoor. Maar dat sprak me wel aan. En ik denk dat dat wel klopt, E.

SPEAKER_00 26:46

Die heeft lef, inderdaad. Dankjewel. We zijn aan het einde. De Fries kou houdt nog even aan deze week. Blijft het al eens aan de ken, of zijn jullie al aan het afschalen?

SPEAKER_01 26:59

Nee, we hebben in principe de hele week nog het woord voeders: alles klaarstaan wat nodig is. Ik hoop dat we morgen een wat betrouwbare ritme komen qua treindienst. En dat we aan het einde van de week wel kunnen afschalen en dan vinden we naar polshouden.

SPEAKER_00 27:12

We blijven je volgen. In ieder geval nogmaals dank voor jouw deelname aan Ond Embargo. Veel succes de rest van de week! Dit was de derde aflevering van Ondargo. De nieuwe podcast. Nou, niet meer zo heel nieuw, eigenlijk. Over persvoorlichting in de praktijk. Fijn dat je luisterde. Vond je het een leuke aflevering? Wil je hem delen? Dat zou ik super vinden. Luister je via Apple Podcast en wil je sterren geven. Houd me ook aan bevolen. Maar misschien wil je inhoudelijk reageren. Doe dat dan gerust via LinkedIn. We hebben een speciale pagina voor onder embargo. Over twee weken is er weer een nieuwe aflevering. Die dan te gastjes haal ik nog even voor mezelf. Twee weken is namelijk best een lange tijd en er kan nog veel veranderen, zeker in het weer. Dank voor het luisteren en graag tot een volgende keer.